Surinaamse vechtvlieger

Surinaamse vechtvlieger

Een Surinaamse vechtvlieger kan verschillende figuren en kleuren hebben, maar de vorm blijft meestal hetzelfde. Het is een enigszins gerekte zeskant. De zijden bij de neus en de staart zijn iets korter dan de vier andere zijden. De zijde bij de neuskant is bovendien sterk gekromd en gespannen in een boog.

Zoals alle vechtvliegers is ook deze niet demontabel, maar dat is niet nodig vanwege zijn kleine formaat. Ondanks zijn geringe grootte houdt hij van een stevige wind. In die wind voelt hij zich het meest thuis. Hij zwiert en draait er vrolijk op los. De vechtvlieger is een populair spelobject in Suriname.

Kinderen vinden het heerlijk om ermee te spelen en te laten vliegen. De kleurrijke figuren maken het extra aantrekkelijk. Ondanks de eenvoudige vorm is het een veelzijdige en levendige vlieger. Hij brengt plezier en beweging in elke wind.

Het geraamte.

Een stevig geraamte maken je van gespleten bamboe en sterk garen. Het bestaat uit vijf staven: de drie diagonalen, waarvan de ligger wat korter is, de boog langs de neuskant en de korte staander vanaf het midden van de boog tot even voorbij het kruispunt. De omtrek is een over de stokeinden gespannen draad van stevig garen, bijvoorbeeld ijzergaren. Begin met de middenkruising goed vast te binden. De neusboog wordt gespannen en tussen de voorste diagonaaleinden gebonden. Nu spannen we de omtrekdraad van ijzergaren over de zes stokeinden zo strak dat de kruisende staven (behalve de staander) licht gebogen zijn. De draad wordt daarbij aan de einden geknoopt en daarna vastgelijmd.

Bekleding.

In Suriname bespannen ze het geraamte met gekleurd papier, maar ik gebruik nu spinnaker, dat ik met tweekomponentenlijm aan elkaar en aan het geraamte plak. Sommige soorten spinnaker lijmen moeilijk, maar bij de meeste soorten lukt het goed. Figuren ontstaan door eerst dun garen als "richtlijn" over de kleurgrenzen te spannen en vervolgens kleur voor kleur op maat te knippen en om de stokken en de omtrekdraad te plakken met 1cm overslag. Kleurgrenzen plakken we met 0.5cm overslag over elkaar (bij papier is het maar een enkele mm). De richtlijnen blijven er los onder, want we drukken de lijm aan vanaf de rugkant.

Staart.

Die is 7-8 m lang en bij deze vlieger onmisbaar voor de stabiliteit en ook voor het eigenlijke vliegergevecht. In Suriname is de staart ook het kostbaarste onderdeel. Hij wordt gemaakt van lange repen gescheurd beddelaken, circa 4 cm breed en geleidelijk uitlopend to ongeveer 1 cm.

Franje. Als versiering, maar ook als stabilisator dient aan weerszijden aangebrachte franje, oorspronkelijk van papier, bij mij van spinnaker. Snijden met de soldeerbout voor grotere duurzaamheid.

Toom.

De draden voor toom- en staartbevestiging zijn in de tekening aangegeven.

Lijn.

Als vliegerlijn gebruik ik uitsluitend sterk katoenen garen (leerhandel) want de vliegeraar moet de vlieger besturen als een ruiter zijn paard. De vlieger moet op de geringste beweging van de hand reageren en daarom mag er helemaal geen rek in de lijn zitten.

De vlieger zingt. Tegen de spandraad van de neusboog plakken we een reepje zijdevloei. De breedte van het reepje is ongeveer 3 cm en met een middenvouw in de lengte plakken we het om de gelijmde draad. De vlieger heeft nu stembanden waarmee hij hoger en lager zingt naarmate hij sneller of langzamer de lucht doorklieft.